Klimalar, yaz aylarında serinlemek ve kışın ısınmak için en çok tercih edilen iklimlendirme cihazlarıdır. Ancak klima seçimi kadar, doğru montaj ve demontaj işlemleri de cihazın verimli çalışmasında büyük rol oynar. Bu nedenle, klima tiplerine göre montaj demontaj sürecinin nasıl yapıldığını bilmek hem kullanıcılar hem de teknik servisler için kritik öneme sahiptir.
Her klima tipi, yapısı gereği farklı montaj kurallarına, bağlantı şekillerine ve dikkat edilmesi gereken noktalara sahiptir. Yanlış montaj; yüksek enerji tüketimi, düşük performans, gürültülü çalışma veya gaz kaçakları gibi ciddi sorunlara yol açabilir. Bu yazıda; split, multisplit, salon tipi, kaset tipi, kanal tipi, mobil klima, VRF gibi tüm yaygın klima modelleri için montaj–demontaj süreçlerini detaylı şekilde anlatıyoruz.
İçindekiler
1. Klima Montaj ve Demontaj Neden Önemlidir?
Bir klimadan maksimum performansı almak için yalnızca iyi bir marka seçmek yetmez. Montajın doğru yapılması aşağıdaki unsurları doğrudan etkiler:
- Enerji tasarrufu sağlar.
- Cihazın ömrünü uzatır.
- Kompresörün gereksiz zorlanmasını önler.
- Gaz kaçaklarını minimize eder.
- Sessiz çalışma sağlar.
Demontaj ise en az montaj kadar önemlidir. Gazın dışarı kaçmadan toplanması, boru tesisatının zarar görmemesi ve elektrik bağlantılarının güvenli sökülmesi gerekir.
2. Klima Tiplerine Göre Montaj Demontaj Detayları
Aşağıda tüm klima türleri için detaylı teknik bilgilere yer verilmektedir:
A. Split Klima Montaj ve Demontajı
Evlerde ve küçük iş yerlerinde en çok kullanılan modeldir.
Split Klima Montajı Nasıl Yapılır?
1. Yer Seçimi
İç ünite için:
- Direkt güneş almayan,
- Odanın hava akışını rahatça sağlayan,
- Duvarın sağlam olduğu bir bölge tercih edilir.
Dış ünite için:
- Titreşimi iletmeyecek sağlam bir zemin,
- Güneşten ve yağmurdan korunaklı bir alan,
- Kolay servis erişimi olan bir yer seçilir.
2. Montaj Adımları
- İç ünite askı aparatı duvara monte edilir.
- Duvar delinerek boru geçişi hazırlanır.
- Soğutma boruları, drenaj hortumu ve kablolamalar bağlanır.
- Dış ünite yerleştirilerek titreşim pedleri takılır.
- Vakuma alınır (bu en önemli adımdır).
- Gaz açılır ve test yapılır.
Split Klima Demontajı Nasıl Yapılır?
- Gaz dış üniteye toplanır (pump-down işlemi).
- Elektrik bağlantıları sökülür.
- Borular sökülür ve uçları kapatılır.
- İç ve dış ünite dikkatlice yerinden alınır.
B. Multi Split Klima Montaj ve Demontajı
Tek bir dış üniteye bağlı birden fazla iç üniteden oluşur. Ev ve ofislerde yaygındır.
Multi Split Klima Montajı
- İç üniteler için ayrı elektrik bağlantıları hazırlanır.
- Dış ünitenin kapasitesine göre boru çapı ve uzunluğu ayarlanır.
- Her iç ünitenin drenaj hattı ayrı düzenlenmelidir.
- Borulama çok daha karmaşıktır; uzman teknisyen gerektirir.
Dikkat edilmesi gerekenler:
- Boru uzunlukları dış ünite katalog değerlerini aşmamalı.
- Her iç ünite için gaz ayarı yapılmalıdır.
Multi Split Klima Demontajı
- Tüm iç ünitelerin vanaları kapatılarak gaz dış üniteye toplanır.
- Çoklu bağlantılar tek tek sökülür.
- Borular düzgün sarılıp kapatılır.
C. Salon Tipi Klima Montaj ve Demontajı
Genellikle büyük alanlarda kullanılır: kafe, restoran, geniş salonlar…
Salon Tipi Montaj Süreci
- Cihazın kurulum noktası yerleşime göre belirlenir.
- Dış ünite çatıda veya bina dış cephesine konulur.
- Büyük çaplı borular kullanılır.
- Uzun hatlarda ilave gaz şarjı yapılır.
Salon Tipi Klima Demontajı
- Pump-down işlemi yapılır.
- Cihazın gövdesi tekerlekli olduğu için taşınması nispeten kolaydır.
- Borular ve drenaj hattı dikkatlice sökülür.
D. Kaset Tipi Klima Montaj ve Demontajı (Tavan Tipi)
Alışveriş merkezleri, ofisler ve mağazalarda sık kullanılır.
Kaset Tipi Klima Montajı
- Montaj için asma tavan gereklidir.
- İç ünite tavana gömülü şekilde yerleştirilir.
- Drenaj hattı için mutlaka eğim verilmelidir.
- Tavana sağlam bir askı aparatı yerleştirilmelidir.
- Borular tavandan geçirilerek dış üniteye bağlanır.
Önemli Not:
Kaset tipi klimalar, drenaj hattı tıkanırsa su taşır. Montajda en kritik adım drenajın doğru verilmesidir.
Kaset Tipi Demontaj
- Tavan sökülerek iç üniteye ulaşılır.
- Borular dikkatlice kesilmeden sökülmelidir.
- Vakum hattı zarar görmeden dışarı alınır.
E. Kanal Tipi Klima Montaj ve Demontajı
Merkezi sistem gibi çalışan ve kanallar aracılığıyla hava dağıtan sistemlerdir.
Kanal Tipi Klima Montajı
- Proje çizimine göre kanal yerleşimi yapılır.
- İç ünite genelde çatı veya tavan arasına kurulur.
- Ses izolasyonu yapılmalıdır.
- Kanal çıkışları odalara göre ayarlanır.
- Dış ünite ile uzun mesafe borulaması yapılabilir ancak doğru gaz ayarı şarttır.
Kanal Tipi Demontaj
- Kanal sisteminin bağlantıları sırayla sökülür.
- Borular ve drenaj hattı kesintisiz şekilde çıkarılmalıdır.
- İç ünite indirilirken mutlaka en az iki kişi gerekir.
F. VRF / VRV Sistem Klima Montaj ve Demontajı
Oteller, büyük ofisler, plazalar için en gelişmiş sistemdir.
VRF Klima Montajı
- Proje mühendislik gerektirir.
- Çok uzun boru hatları kullanılabilir.
- Bir dış ünite yüzlerce iç üniteye bağlanabilir.
- Boru çapları ve gaz ayarları çok hassastır.
- Montaj süresi diğer sistemlere göre oldukça uzundur.
VRF Demontajı
- Gaz toplanması aşırı dikkat gerektirir.
- Her iç ünitenin bağlantısı doğru sırayla kapatılmalıdır.
- Sistemin elektriği tamamen kesilmeden müdahale edilmez.
G. Mobil Klima Montaj ve Demontajı
Ev tipi taşınabilir modellerdir.
Mobil Klima Montajı
- Pencere aparatı takılır.
- Sıcak hava hortumu dışarı yönlendirilir.
- Elektrik bağlantısı yapılır.
Mobil Klima Demontajı
- Hortum ve pencere kiti sökülür.
- Ünite taşınabilir olduğu için işlem basittir.
3. Montaj Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Altın Kurallar
1. Vakum işlemi mutlaka yapılmalıdır.
Gaz performansını ciddi şekilde etkiler.
2. Boru çapları doğru seçilmelidir.
3. Elektrik bağlantıları yetkili kişi tarafından yapılmalıdır.
4. Uzun borulama yapılacaksa ilave gaz eklenmelidir.
5. Drenaj hattı ters eğimli olmamalıdır.
4. Demontaj Sırasında Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Gaz geri toplanmazsa cihazın kompresörü çalışamaz.
- Boru uçları mutlaka kapatılmalıdır.
- Kablolar karışmaması için numaralandırılmalıdır.
- Dış ünite taşınırken dik tutulmalıdır.
5. Klima Montaj Demontaj Fiyatlarını Etkileyen Faktörler
- Klima tipi (split, kaset, salon, multisplit vb.)
- Boru uzunluğu
- Duvar delinme durumu
- Gaz ekleme ihtiyacı
- İşçilik süresi
- Montaj yeri (zemin–çatı–balkon)
6. En Sık Yapılan Klima Montaj Hataları
- Vakum yapılmaması
- Boru uzunluğunun katalog değerini aşması
- Drenaj eğiminin ters verilmesi
- İç üniteyi güneş alan duvara takmak
- Dış ünitenin hava alanını kapatmak
Bu hatalar cihaz ömrünü yarı yarıya azaltabilir.
Sonuç: Hangi Klima Tipinde Olursa Olsun Profesyonel Montaj Şart
Bu yazıda görüldüğü gibi klima tiplerine göre montaj demontaj işlemleri hem bilgi hem de deneyim gerektirir. Klimanın verimli, sessiz ve uzun ömürlü çalışması için profesyonel servis tercih edilmelidir.
Yanlış montaj yalnızca enerji tüketimini artırmaz; kompresör arızası gibi çok daha pahalı sorunlara neden olabilir.